01Bu araç nedir, ne değildir
COP31 Uyum Radarı, bir şirketin Türkiye ve AB iklim mevzuatı karşısındaki hazırlık düzeyini kendi beyanına dayanarak görünür kılan ücretsiz bir öz-değerlendirme aracıdır. Amacı, farklı kurumlar tarafından ayrı ayrı yürütülen yükümlülükleri tek bir karar tablosunda toplamak ve nereden başlanacağını somutlaştırmaktır.
Şirketlerin iklim mevzuatı karşısında yaşadığı zorluk çoğu zaman bilgi eksikliği değil, dağınıklıktır: emisyon izni bir kurumun, sürdürülebilirlik raporu başka bir kurumun, sınırda karbon düzenlemesi ise AB'li alıcının gündemindedir. Bu araç, aynı şirketin bu ayrı takvimlerde nerede durduğunu tek ekranda gösterir.
Araç şunları üretmez
- Hukuki görüş veya mütalaa
- Uygunluk beyanı, uyum belgesi veya sertifika
- Bağımsız denetim ya da güvence raporu
- Resmî başvurularda kullanılabilecek herhangi bir belge
Çıktılar kurum içi planlama ve önceliklendirme amaçlıdır. Nihai kapsam tespiti ve yükümlülük yorumu, şirketin kendi hukuk müşaviri, mali müşaviri veya yetkili denetçisinin sorumluluğundadır.
Araç tarayıcıda çalışır. Kurulum, üyelik ve hesap açma gerektirmez.
02Kapsam belirleme kuralları
Aracın ilk adımındaki kısa şirket profili soruları, her modül için bir kapsam etiketi üretir. Bu etiketi belirleyen kuralların tamamı aşağıda açıklanmıştır. Kapalı bir algoritma ya da açıklanmayan bir puanlama yoktur.
| Modül | Etiket kuralı | Dayanak |
|---|---|---|
| TR ETS | Kapsam sinyali: Yasal merkez Türkiye; faaliyet pilot dönem sektörlerinden birinde (elektrik üretimi, çimento, demir-çelik, alüminyum, gübre) ve tesis Kategori B (50.000 ton CO2e üzeri, 500.000 ton CO2e ve altı) veya Kategori C (500.000 ton CO2e üzeri). Doğrulayın: Sektör veya emisyon kategorisi bilinmiyor. İzleyin: Kategori A tesisleri ve pilot dönem dışındaki EK-1 faaliyetleri (bunlar pilot dönemde kapsam dışıdır; birinci uygulama dönemi 2028'de başlar) ile yasal merkezi Türkiye dışında olan şirketler. | Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği (27 Ağustos 2026) ve Karbon Piyasası Kurulu'nun KPK/2026/1 kararı (3 Eylül 2026) |
| TSRS | Kapsam sinyali: BDDK düzenleme ve denetimine tabi bankalar (eşik aranmaz); ya da (II) sayılı listede yer alan ve aktif toplamı 1 milyar TL, yıllık net satış hasılatı 2 milyar TL ve ortalama 500 çalışan ölçütlerinden en az ikisini art arda iki raporlama döneminde aşan Türkiye merkezli şirketler. Doğrulayın: Ölçütlerden yalnızca biri aşılıyor, bir ölçüt bilinmiyor, iki dönem koşulundan emin değilsiniz ya da en az iki ölçüt aşılırken (II) sayılı listede yer alıp almadığınızdan emin değilsiniz. İzleyin: Ölçütler aşılmıyor, (II) sayılı listede yer almıyorsunuz ya da yasal merkeziniz Türkiye dışında. | KGK'nın 16 Ocak 2026 tarihli eşik değerleri Kurul Kararı (1 Ocak 2025 ve sonrasında başlayan hesap dönemleri) |
| SKDM | Kapsam sinyali: AB'ye SKDM kapsamındaki ürünleri (demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre, elektrik, hidrojen) ihraç ediyorsunuz ve yıllık kümülatif net kütle 50 ton veya üzerinde; ya da hidrojen veya elektrik ihraç ediyorsunuz (bu iki üründe 50 ton muafiyeti uygulanmaz). Doğrulayın: İhracat durumunuzdan veya sevkiyat kütlesinden emin değilsiniz. İzleyin: AB'ye SKDM ürünü ihraç etmiyorsunuz ya da yıllık sevkiyatınız 50 tonun altında. | Tüzük (AB) 2023/956, Tüzük (AB) 2025/2083 ile değişik hâli ve Ek-I ürün listesi |
| CSRD | Doğrulayın: AB'de yerleşiksiniz ve ortalama çalışan sayınız 1.000 veya üzerinde; ya da AB'de büyük ölçekli bir ana şirketiniz veya yüksek cirolu bir AB yavru şirketiniz ya da şubeniz var. Araç ciro eşiğini sormadığı için bu modülde kapsam sinyali üretmez; her durumda doğrulama ister. İzleyin: AB bağlantınız küçük ölçekli ya da hiç yok. | Omnibus I — Direktif (AB) 2026/470 sonrası daraltılmış CSRD kapsamı |
| Gönüllü | Bu modül hiçbir koşulda yasal yükümlülük olarak gösterilmez; etiketi her zaman İzleyin'dir. Gönüllü görünürlük sorusunu "Hayır" olarak yanıtlamadıysanız ya da müşterileriniz sürdürülebilirlik verisi talep ediyorsa, modül genel skora en düşük katsayıyla katılır (bkz. Skorlama formülü). | GRI, CDP, SBTi ve ISSB temel seviye açıklamalar |
Kapsam etiketlerinin anlamı
- KAPSAM SİNYALİ
- Beyan ettiğiniz profil, aracın bu rejim için kontrol ettiği kapsam ölçütlerini karşılıyor görünüyor. Bu bir kapsam tespiti değil, rejimin yakından incelenmesi gerektiğine dair bir sinyaldir.
- DOĞRULAYIN
- Yanıtlarınız eksik, "emin değilim" içeriyor ya da ölçütlerin yalnızca bir kısmını karşılıyor. Kapsam durumunun kendi hukuk ve mali müşavirlerinizle teyit edilmesi gerekir. Bu etiketi taşıyan modüller genel skora dahil edilir.
- İZLEYİN
- Yanıtlarınıza göre rejim şu an doğrudan sizi işaret etmiyor; ancak eşikler, sektör listeleri ve takvim değiştikçe durum değişebilir. SKDM'de yasal yükümlü AB'deki ithalatçıdır; buna karşın gömülü emisyon verisini zamanında ve doğru sağlamak, Türk ihracatçı için alıcı ilişkisinin fiilî ön koşuludur. İzleyin etiketli modüller de açılıp gönüllü olarak doldurulabilir; birçok şirket için bu, eşikleri aşmadan önce hazırlanmanın yoludur.
Eşik değerleri ve sektör listeleri mevzuat değişiklikleriyle güncellenir. Profil sorularındaki "emin değilim" yanıtları ilgili modülü kapsam dışı bırakmaz; doğrulama gerektiren durumda gösterir. Eksik bilgi, yükümlülüğün yokluğu anlamına gelmez.
Yasama süreci devam eden düzenlemeler (örneğin SKDM'nin aşağı akış ürünlerine genişletilmesi) mevcut yükümlülük olarak gösterilmez; yalnızca izleme listesinde yer alır.
03Kaynaklar
Kontrol maddeleri aşağıdaki birincil kaynaklardan türetilmiştir. Maddelerin çoğu mevzuatın doğrudan gerektirdiği bir işleme karşılık gelir; yorum gerektiren noktalar, ilgili maddenin açıklamasında ayrıca belirtilmiştir.
Türkiye İklim Kanunu ve Emisyon Ticaret Sistemi — 17 madde
- 7552 sayılı İklim Kanunu (9 Temmuz 2025)
- Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği (27 Ağustos 2026) — EK-1 faaliyet listesi, emisyon izni belge seti, izleme planı ilkeleri ve yıllık raporlama formatı
- Karbon Piyasası Kurulu kararı KPK/2026/1 (3 Eylül 2026) — pilot dönem kapsamı ve ücretsiz tahsisat
- T.C. İklim Değişikliği Başkanlığı uygulama duyuruları ve MEDAS üzerinden yayımlanan akredite doğrulayıcı kuruluş listesi
Uygulama takvimi: Yönetmelik 27 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdi. Pilot dönem 2026 ve 2027 sistem yıllarını kapsar; 2026'da kapsamdaki işletmeler yalnızca raporlama yükümlülüğüne tabidir, fiyat mekanizması 2027 sistem yılında başlar. Ücretsiz tahsisat oranı pilot dönem boyunca kıyas yöntemine göre %100'dür. İlk İzleme Metodolojisi Planı'nın teslim tarihi 27 Ekim 2026'dır. Birinci uygulama dönemi 2028–2035 yıllarını kapsar. Kaynaklar: Resmî Gazete, İklim Değişikliği Başkanlığı.
TSRS ve sürdürülebilirlik güvence denetimi — 15 madde
- TSRS 1 ve TSRS 2 — Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu
- ISSB IFRS S1 ve S2 — TSRS'nin uyumlandırıldığı uluslararası standartlar
- KGK'nın 16 Ocak 2026 tarihli eşik değerleri Kurul Kararı — 1 Ocak 2025 ve sonrasında başlayan hesap dönemleri
- TSRS 2'de sera gazı emisyonlarının açıklanmasına ilişkin değişiklikler (31 Temmuz 2026)
Zorunlu raporlama, kapsamdaki kuruluşlar için 1 Ocak 2024 ve sonrasında başlayan hesap dönemlerinden itibaren uygulanmaktadır. Sayısal eşikler dönemsel olarak yeniden belirlenebilir; araç her yayın öncesinde KGK'nın güncel Kurul kararına göre kontrol edilir. Kaynak: KGK.
AB Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması — 11 madde
- Tüzük (AB) 2023/956, Tüzük (AB) 2025/2083 ile yapılan değişiklikler ve Ek-I ürün listesi
- Gömülü emisyon hesaplama yöntemleri — AB yöntemi, eşdeğer yöntemler ve varsayılan değer kuralları
- Yıllık 50 tonluk de minimis eşiği (hidrojen ve elektrik hariç) ve yetkili beyan sahibi statüsüne ilişkin düzenlemeler
Kesin uygulama dönemi 1 Ocak 2026'da başladı. 2026 ithalatına karşılık gelen sertifikalar 1 Şubat 2027'de satışa açılır; ilk yıllık beyan ve sertifika teslimi 30 Eylül 2027'dir. Varsayılan değerlere uygulanan artış 2026 için %10, 2027 için %20, 2028 ve sonrası için %30'dur. SKDM'nin çelik ve alüminyum içeren aşağı akış ürünlerine genişletilmesi yasama sürecindedir; araçta yalnızca izleme listesi olarak yer alır. Kaynak: EUR-Lex, Avrupa Komisyonu Vergilendirme ve Gümrük Birliği.
AB CSRD kapsam testi — 6 madde
- Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlama Direktifi
- Omnibus I — Direktif (AB) 2026/470: AB Resmî Gazetesi 26 Şubat 2026, yürürlük 18 Mart 2026. Komisyon tahminine göre kapsamdaki şirket sayısı yaklaşık %80 azalır.
- Basitleştirilmiş ESRS
Yeni kapsamda zorunlu raporlama, 1.000'den fazla çalışanı ve 450 milyon avrodan fazla net cirosu olan şirketleri kapsar; iki ölçütün birlikte aşılması gerekir. AB dışındaki ana şirketler için ölçüt, AB içinde 450 milyon avrodan fazla net ciro ile AB'de bir bağlı ortaklık ya da 200 milyon avrodan fazla net cirolu bir şubedir. Yeni kapsam mali yıl 2027'den itibaren uygulanır.
Bu modül, Türkiye merkezli şirketlerin çoğu için doğrudan kapsam dışıdır; AB'de bağlı ortaklığı, şubesi veya büyük ölçekli ana şirketi bulunan gruplar için kapsam testi sunar. Doğrudan kapsamda olmayan şirketler de AB'deki ana şirketleri veya kurumsal müşterileri üzerinden değer zinciri bilgi talebi alabilir; Omnibus I bu talepleri sınırlamış, ancak tamamen kaldırmamıştır.
Gönüllü çerçeveler — 6 madde
- GRI Standartları
- CDP iklim anketi
- SBTi bilim temelli hedef belirleme süreci
- ISSB temel seviye açıklamalar
Mevzuat metinleri değişebilir. Kritik kararlar için maddelerin dayandığı düzenlemenin güncel halini yukarıdaki resmî kaynaklardan teyit edin. Bu sayfada yer alan özetler, mevzuat metninin yerine geçmez.
04Ağırlıklandırma
Kontrol listesindeki her madde 1 ile 3 arasında bir ağırlık taşır. Ağırlık, maddenin eksik kalmasının doğuracağı sonucun ciddiyetine ve zaman baskısına göre belirlenir. Her maddenin ağırlığı aracın kontrol listesinde maddenin yanında görünür.
| Ağırlık | Ne anlama gelir | Örnek |
|---|---|---|
| 3 | Doğrudan yasal sonucu olan, eksikliği idari yaptırım ya da ticari kesinti doğurabilecek madde | Yıllık emisyon raporunun süresinde hazır olması; akredite doğrulayıcı kuruluşun seçilmiş olması; denetim kanıt dosyasının sistematik tutulması |
| 2 | Yükümlülüğün yerine getirilebilmesi için gerekli ara adım | İzlemeden sorumlu personelin atanması; raporlama şablonunun ilgili formata uygun olması; alıcıyla veri paylaşım sürecinin kurulması |
| 1 | İyi uygulama — hazırlığı güçlendirir, tek başına zorunlu değildir | Doğrulayıcı kuruluşla ön görüşme yapılması; sertifika fiyatı takip mekanizması kurulması |
Modüllerin de bir öncelik katsayısı vardır: TR ETS, TSRS ve SKDM için 3, CSRD için 2, gönüllü çerçeveler için 1. Bu katsayı genel skorun ve öncelikli aksiyon listesinin hesaplanmasında kullanılır.
Ağırlıklar mevzuatta tanımlı değildir
Hiçbir düzenleyici kurum kontrol maddelerine ya da modüllere böyle bir öncelik sıralaması atamamıştır. Madde ağırlıkları ve modül katsayıları, yükümlülüğün hukuki sonucu ve takvim baskısı dikkate alınarak Omnius Creative tarafından belirlenmiştir.
Bu, aracın en tartışmaya açık tarafıdır ve bilinçli olarak görünür tutulmuştur. Bir maddenin ağırlığını yanlış bulursanız, kendi kurumunuz için o maddeyi daha yüksek öncelikli kabul edebilir ve bize bildirebilirsiniz.
05Skorlama formülü
Her kontrol maddesi dört kademeli bir durum ölçeğinde işaretlenir. Modül skoru, elde edilen ağırlıklı puanın ulaşılabilir azami ağırlıklı puana oranıdır.
Genel skor = Σ(modül skoru × modül katsayısı) ÷ Σ(modül katsayısı)
durum değerleri — Başlanmadı: 0 · Devam ediyor: 1 · Hazır: 2 · Doğrulandı: 3
modül katsayıları — TR ETS: 3 · TSRS: 3 · SKDM: 3 · CSRD: 2 · Gönüllü: 1
Örnek: bir modüldeki maddelerin tamamı "Hazır" (2) işaretlenirse modül skoru 2 ÷ 3 = %67 olur. Azami puana yalnızca maddeler "Doğrulandı" durumuna geçtiğinde ulaşılır.
Bu, kasıtlı bir tasarım tercihidir. Kendi beyanınıza göre işi bitirmiş olmanız, bağımsız teyit almış olmakla aynı şey değildir; araç bu ikisini aynı puana götürmez.
Genel skor hesabına yalnızca Kapsam sinyali veya Doğrulayın etiketi taşıyan modüller girer. Gönüllü çerçeveler modülü, gönüllü görünürlük sorusunu "Hayır" olarak yanıtlamadıysanız ya da müşterileriniz sürdürülebilirlik verisi talep ediyorsa en düşük katsayıyla dahil edilir. Diğer İzleyin etiketli modüller genel skoru etkilemez; bu modüllerde %0 görmeniz genel puanınızı düşürmez.
Öncelikli aksiyon listesi
Panelde en fazla 10 maddelik bir aksiyon listesi gösterilir. Listeye yalnızca genel skora dahil modüllerde henüz "Hazır" veya "Doğrulandı" durumuna gelmemiş maddeler girer; sıralama, madde ağırlığı ile modül katsayısının çarpımına göre yapılır. Böylece listenin başında, kapsam sinyali veren ya da doğrulama gerektiren bir rejimdeki en yüksek ağırlıklı açık maddeler yer alır.
06Durum tanımları ve beyan esası
Dört durum kademesi arasındaki fark, özellikle "Hazır" ile "Doğrulandı" arasındaki fark, aracın anlamlı çalışması için kritiktir.
- Başlanmadı
- Madde ile ilgili henüz bir çalışma yürütülmemiş.
- Devam ediyor
- Çalışma başlamış ancak tamamlanmamış; ortaya çıkan çıktı henüz kullanılabilir durumda değil.
- Hazır
- İşlem tamamlanmış ve kurum içinde belgelenmiş. Sorumlusu belli, ilgili kayıt veya doküman mevcut ve bulunabilir durumda. Henüz kurum dışından teyit edilmemiş.
- Doğrulandı
- Bağımsız üçüncü taraf, akredite doğrulayıcı kuruluş veya yetkili kamu kurumu tarafından teyit edilmiş; teyide ilişkin kanıt saklanıyor.
Tüm işaretlemeler kullanıcı beyanıdır
Araç hiçbir kanıt doğrulaması yapmaz. Yüklenen belge, bağlanan sistem veya arka planda kontrol edilen kayıt yoktur. "Doğrulandı" işaretini koyan kullanıcının kendisidir ve araç bu işaretin gerçekliğini teyit edemez.
Bu nedenle çıktılar, işaretlemeyi yapan kişinin bilgisi ve dürüstlüğü kadar güvenilirdir. Aracın değeri doğrulamada değil, hangi soruların sorulması gerektiğini göstermesindedir.
Uygulamada en yararlı kullanım biçimi, listeyi tek kişinin değil ilgili birimlerin birlikte doldurmasıdır. Bir maddenin farklı birimlerce farklı işaretlenmesi, çoğu zaman sorumluluk boşluğunun kendisini gösterir.
07Yüksek puan ne anlama gelmez
Hazırlık puanı bir uyum göstergesi değildir. Yüksek bir puan şu anlamlara gelmez:
- Mevzuata uyumlu olduğunuz
- Denetimden geçeceğiniz ya da yaptırım riskinizin bulunmadığı
- Emisyonlarınızın azaldığı veya iklim performansınızın iyi olduğu
- Raporlarınızın içeriğinin doğru ya da yeterli olduğu
Puan yalnızca şunu gösterir: kendi beyanınıza göre, kontrol listesindeki maddelerin ne kadarını tamamladığınız.
Hazırlık ile performans farklı şeylerdir. Eksiksiz bir kontrol listesi, emisyonu yüksek bir şirkette de oluşabilir; düşük emisyonlu bir şirket ise belgelendirme tarafında eksik olabilir. Bu araç ikincisini ölçer, birincisini değil.
Kurumsal iletişimde kullanım
Bu puan, kurumsal iletişim malzemesi olarak kullanılmak üzere tasarlanmamıştır. Reklamda, sürdürülebilirlik raporunda, ihale dosyasında veya yatırımcı sunumunda bir başarı göstergesi olarak sunulması yeşil aklama riski doğurur ve aracın amacına aykırıdır.
Araç, eksikleri görünür kılmak için tasarlanmış bir iç çalışma göstergesidir. Doğru kullanım biçimi, puanı paylaşmak değil, puanın işaret ettiği boşlukları kapatmaktır.
08Veri, gizlilik ve güncelleme
Verileriniz nereye gidiyor
Girdiğiniz tüm yanıtlar yalnızca kendi tarayıcınızın yerel deposunda saklanır. Hiçbir veri Omnius Creative'e, üçüncü taraflara veya herhangi bir sunucuya gönderilmez. Kayıt, üyelik ya da e-posta adresi istenmez. Aracı çevrimdışı olarak da kullanabilirsiniz.
Tarayıcı verilerinizi sildiğinizde veya araçtaki "Sıfırla" düğmesine bastığınızda yanıtlarınız geri döndürülemez biçimde silinir. Çalışmanızı saklamak için PDF veya CSV dışa aktarımını kullanın.
Şeffaflık
Araç CC BY-NC 4.0 lisansı altında ücretsiz olarak sunulmaktadır. Kapsam kuralları, kontrol maddeleri ve ağırlıklar bu sayfada ve aracın kendi arayüzünde açıkça görülebilir; gizlenen bir hesaplama katmanı yoktur. Aracın kaynak kodu GitHub'da yayımlanmıştır.
Metodoloji Omnius Creative tarafından hazırlanmıştır ve bu sürümde bağımsız bir kurum tarafından gözden geçirilmemiştir. Böyle bir gözden geçirme yapıldığında, gözden geçiren kişi ve kurum bu bölümde adıyla belirtilecektir.
Güncelleme politikası
Kapsanan mevzuat hızla değişmektedir. Kaynaklar üç ayda bir, ayrıca önemli bir düzenleme değişikliğinde gözden geçirilir. Sayfanın üst kısmındaki "son mevzuat kontrolü" tarihi, bu gözden geçirmenin en son ne zaman yapıldığını gösterir.
Aracı kullanmadan önce bu tarihe bakın. Tarih birkaç aydan eskiyse, kritik kararlar için mevzuatın güncel halini birincil kaynaktan teyit edin.
Sürüm günlüğü
- Araç v0.2.3 — TSRS kapsam etiketi düzeltildi: en az iki ölçüt art arda iki dönemde aşılmışken (II) sayılı liste sorusuna "Emin değilim" yanıtı verildiğinde modül artık İzleyin yerine Doğrulayın gösteriyor ve genel skora dahil ediliyor. Önceki sürüm bu durumda, bu sayfadaki "emin değilim yanıtları modülü kapsam dışı bırakmaz" kuralına aykırı biçimde İzleyin gösteriyordu.
- Araç v0.2.2 · Metodoloji 2026.10 — Bu sayfa aracın güncel kurallarına göre yenilendi: TR ETS pilot dönem kapsamı (KPK/2026/1), TSRS eşik kuralı ve BDDK istisnası, SKDM'de 50 tonluk muafiyet, Omnibus I sonrası CSRD eşikleri, "Kapsam sinyali / Doğrulayın / İzleyin" etiketleri ve modül katsayılı genel skor.
- Aracın omniuscreative.com üzerinde yayımlanması ve metodoloji sayfasının ilk yayını. 5 modül, 55 kontrol maddesi.
Bundan sonraki mevzuat güncellemeleri ve madde değişiklikleri bu listede tarihiyle birlikte yayımlanacaktır.
Geri bildirim
Kapsam kurallarına, ağırlıklandırmaya veya bir kontrol maddesinin dayanağına ilişkin itiraz ve düzeltme önerileri memnuniyetle karşılanır. Metodolojiye yönelik eleştiri, aracın geliştirilmesinin ana yoludur. Omnius Creative üzerinden bize ulaşabilirsiniz.